بیناییسنجی یا اپتومتری یکی از رشتههای دانشگاهی علوم پزشکی محسوب میشود و برای فعالیت تخصصی در این حوزه باید مسیر قبولی در کنکور سراسری و تحصیل دانشگاهی را طی کنید.
متخصصان بیناییسنجی در زمینه بررسی بینایی، تشخیص اولیه مشکلات چشم، تجویز عینک و همکاری با چشمپزشکان فعالیت میکنند. به همین دلیل ورود حرفهای به این شغل نیازمند چند سال تحصیل دانشگاهی در رشته اپتومتری است.
اما اگر هدف شما ورود سریعتر به بازار کار حوزه درمان، کلینیک، تجهیزات پزشکی یا مشاغل مرتبط با خدمات بینایی است، همچنان مسیرهای مهارتی و کاربردی دیگری وجود دارد که میتوانند در مدت زمان کوتاهتری شما را وارد محیطهای درمانی و پزشکی کنند:
رشته بینایی سنجی چیست؟
این رشته روی بررسی وضعیت بینایی و سلامت اولیه چشم تمرکز دارد. افرادی که در این رشته تحصیل میکنند، پس از دریافت مدرک دانشگاهی به عنوان اپتومتریست فعالیت خواهند کرد.
متخصص بیناییسنجی وظایفی مانند اندازهگیری نمره چشم، تجویز عینک و لنز، بررسی مشکلات دید و تشخیص اولیه برخی اختلالات چشمی را انجام میدهد. اپتومتریستها همچنین در بسیاری از موارد با چشمپزشکان همکاری میکنند تا در صورت نیاز بیماران را به درمانهای تخصصیتر ارجاع دهند.
برای ورود به رشته بینایی سنجی باید چه مسیری را طی کرد؟
برای فعالیت تخصصی در حوزه اپتومتری، ابتدا باید در کنکور تجربی شرکت کرده و در رشته بیناییسنجی دانشگاه قبول شوید. پس از آن، چند سال آموزش دانشگاهی، دروس تخصصی و دورههای کارآموزی مرتبط با بررسی بینایی و سلامت چشم را پشت سر خواهید گذاشت.
در طول این مسیر، مهارتهایی مانند ارزیابی بینایی، تجویز عینک و لنز، کار با تجهیزات تخصصی چشم و تشخیص اولیه برخی مشکلات بینایی آموزش داده میشود. در نهایت نیز فرد پس از دریافت مدرک دانشگاهی میتواند به عنوان اپتومتریست فعالیت کند.
«توجه کنید که در حال حاضر دوره کوتاهمدت آزاد معتبری که فرد را به اپتومتریست تبدیل کند وجود ندارد.»
اگر نمیخواهید چند سال در دانشگاه تحصیل کنید، چه گزینههایی دارید؟
اگر هدف شما ورود سریعتر به بازار کار حوزه درمان، کلینیک یا خدمات پزشکی است، برخی دورههای مهارتی میتوانند مسیر کوتاهتر و عملیتری نسبت به تحصیل دانشگاهی در رشته بینایی سنجی باشند.
دوره عینک سازی؛ نزدیکترین مهارت عملی به حوزه بینایی
دوره عینک سازی یکی از نزدیکترین مسیرهای مهارتی به حوزه بینایی و اپتیک محسوب میشود. در این دوره با انواع عدسی، فریم، تنظیم عینک و اصول اولیه کار در مراکز اپتیک آشنا میشوید و میتوانید برای فعالیت در عینکفروشیها و مراکز مرتبط آماده شوید. این مسیر برای افرادی که به حوزه بینایی علاقه دارند اما قصد تحصیل چندساله دانشگاهی ندارند، انتخاب کاربردیتری است.
دوره دستیار پزشک عمومی؛ ورود سریع به محیط کلینیکی
اگر به فضای درمانی، مطب و کلینیک علاقه دارید، دوره دستیار پزشک عمومی میتواند گزینه مناسبی باشد. در این دوره مهارتهای پایه مرتبط با امور کلینیکی، پذیرش بیمار و همکاری در محیطهای درمانی آموزش داده میشود و افراد میتوانند سریعتر با فضای واقعی مراکز پزشکی آشنا شوند.
دوره تکنسین آزمایشگاه؛ مسیر مناسب علاقهمندان علوم پزشکی
این دوره برای افرادی مناسب است که به محیطهای تشخیصی و علوم پزشکی علاقه دارند. آموزش نمونهگیری، آشنایی با فضای آزمایشگاه و کار در محیطهای درمانی از مهمترین بخشهای این مسیر مهارتی است و میتواند زمینه ورود سریعتر به بازار کار را برای شما فراهم کند.
دوره رادیولوژی؛ کار با تجهیزات تخصصی پزشکی
اگر به کار با دستگاهها و تجهیزات پزشکی علاقه دارید، دوره رادیولوژی میتواند انتخاب جذابی باشد. در این حوزه افراد با تصویربرداری پزشکی، تجهیزات تخصصی و فضای بیمارستانی آشنا میشوند و مهارتهای مرتبط با کار در مراکز درمانی و تشخیصی را یاد میگیرند.
تفاوت بینایی سنجی، چشم پزشکی و عینک سازی
برخی از متقاضیان این سه حوزه را با یکدیگر اشتباه میگیرند، در حالی که بیناییسنجی، چشمپزشکی و عینکسازی مسیرهای کاملا متفاوتی دارند و هر کدام نوع آموزش، مدرک و حوزه کاری مخصوص خود را دارند.
| حوزه | عنوان شغلی | مسیر آموزشی |
|---|---|---|
| بیناییسنجی | اپتومتریست | تحصیل دانشگاهی علوم پزشکی |
| چشمپزشکی | پزشک متخصص چشم | پزشکی عمومی + تخصص |
| عینکسازی | تکنسین یا فعال حوزه اپتیک | دوره مهارتی و فنی |
اپتومتری یا بیناییسنجی بیشتر روی بررسی بینایی، تجویز عینک و تشخیص اولیه مشکلات چشم تمرکز دارد. چشمپزشکی شاخهای تخصصی از پزشکی است که به درمان بیماریها و جراحیهای چشم میپردازد. در مقابل، عینکسازی بیشتر یک مهارت فنی و عملی در حوزه اپتیک، عدسی و تنظیم عینک محسوب میشود و مسیر ورود به آن معمولا کوتاهتر و مهارتیتر است.
کدام مسیر برای شما مناسبتر است؟
انتخاب بهترین مسیر به هدف شغلی، زمان و میزان علاقه شما به تحصیل دانشگاهی و یا آموزش مهارتی بستگی دارد:
- اگر به دنبال مدرک دانشگاهی، فعالیت تخصصی در حوزه چشم و کار به عنوان اپتومتریست هستید، مسیر اپتومتری میتواند انتخاب مناسبتری برای شما باشد.
- اگر ترجیح میدهید سریعتر وارد بازار کار شوید و به حوزه اپتیک، عدسی و عینک علاقه دارید، دوره عینک سازی مسیر عملیتر و کوتاهتری محسوب میشود.
- اگر به فضای مطب، کلینیک و همکاری در محیطهای درمانی علاقه دارید، دوره دستیار پزشک عمومی میتواند گزینه کاربردیتری باشد.
- همچنین افرادی که به تجهیزات پزشکی، فضای تشخیصی و محیط بیمارستانی علاقه دارند، معمولا به سمت دوره رادیولوژی یا دوره تکنسین آزمایشگاه گرایش پیدا میکنند.